wait لطفا صبر کنید
27 آبان 1397 - 09 ربیع‌الاول 1440
NotCache List Paramters: 1&0&0!Model&55 Name List:الگوي جستجو تك جستجو پیشرفته
صفحه اصلی » دروس » قواعد و فوائد » قواعد و فوائد فقهی » وجود اختلاف در مضمون روایات، قرینه حمل بر استحباب
2772

50

-

سه شنبه

-

1392/11/08

 

 

وجود اختلاف در مضمون روايات قرينه حمل بر استحباب (درس اصول)

بسمه تعالي

...

دليل چهارم: (41:04)

روايات ترجيح نظير روايات باب بئر است. توضيح مطلب اين است كه در مسائل استحباب چون فعل و ترك جايز است ولو فعلش اولي است، فلذا دقت زيادي لازم نيست؛ چون اگر با دقت هم بيان نشود مشكلي پيش نمي­آيد زيرا وقوع در حرام و مفسده ملزمه يا فوت مصلحت ملزمه رخ نمي­دهد. اما در الزميات (چه واجبات، چه محرمات) تسامح در بيان موجب تفويت مصالح يا القاء در مفاسد مي­شود فلذا فقهاي بزرگ فرموده­اند اگر در يك مسأله بيانات شارع بسيار مختلف باشد خود اين قرينه است آن امر واجب نيست بلكه مستحب است. در الزاميات اينگونه بيانات مناسب و شايسته نيست. مثلا در منزوحات بئر يك جا آمده اگر موشي در چاه افتاده فلان مقدار آب كشيده شود، در جاي ديگر مقدار ديگري ذكر شده و در جاي سوم نيز مقداري ديگر، و هكذا. خود اين مسأله نشان مي­دهد كه اين عمل مستحب است و اينها مراتب مختلف استحباب هستند و الا امر الزامي كه نمي‌تواند اينگونه بيان شود. در بسياري از زيارات و ادعيه نيز همينطور است. زيارت عاشورا اگر بالاي بلندي خوانده شود و قبل از آن زيارت اميرالمومنين عليه السلام انجام گيرد، تكبير گفته شود، نماز زيارت قبل و بعدش اقامه گردد، در مجلس واحد باشد، صد سلام و صد لعن گفته شود، به نحو كامل انجام گرفته است، ولي از اين پايين­تر و پايين­تر نيز وجود دارد كه اينها مراتب استحباب است. ولي اگر امر الزامي بود نمي شد اين مقدر وسعت داشته باشد. در اينجا نيز فرموده­اند بيانات اخبار ترجيح بسيار مختلف است، يك جا فقط مي‌گويد: «خُذ بِمَا خَالَفَ العَامه»، و اين بيان اطلاق دارد يعني سواءٌ اينكه ساير مرجحات باشد يا نباشد، جاي ديگر مي‌گويد: «خُذ بِمَا وَافَقَ الكِتاب» كه اطلاق دارد يعني سواءٌ اينكه ساير مرجحات باشد يا نباشد و در جاي سوم مطلقاً مي‌گويد شهرت را بگير يعني سواءٌ اينكه ساير مرجحات باشد يا نباشد. اگر واقعاً وجوب و مصلحت الزاميه‌اي در كار بود اينگونه نمي‌شد بيان كرد اما اگر استحباب باشد طوري نيست. بنابراين اين اختلاف قرينه مي شود كه روايات ترجيح براي استحباب هستند. مرحوم آخوند در ادامه عبارات سابق فرموده:

«و يشهد به[1] الاختلاف الكثير بين ما دل على الترجيح من الأخبار.»[2]

 


[1]. يعني بالحمل علي الاستحباب

[2] . كفاية الأصول(ط آل­البيت)، ص444

Load ListContent Error

اوقات شرعي

آمار سايت
بازديد آنلاین: 63
بازديد روز: 135
بازديد دیروز: 1575
كاربران ثبت شده امروز: 0
كل كاربران: 0
بازديد ماه جاری: 32341
كل بازديد كنندگان: 735953